Thời hiệu thừa kế đối với vụ việc có yếu tố nước ngoài áp dụng theo pháp luật Việt Nam giống như vụ việc thông thường: 30 năm đối với bất động sản và 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế, để người thừa kế yêu cầu chia di sản. Yếu tố nước ngoài (đương sự ở nước ngoài, tài sản có yếu tố nước ngoài) không làm thay đổi thời hạn này, nhưng lại ảnh hưởng đáng kể đến việc chứng minh và thực hiện quyền khởi kiện trong thời hạn đó.
THỜI HIỆU THỪA KẾ THEO BỘ LUẬT DÂN SỰ ÁP DỤNG CHUNG CHO MỌI TRƯỜNG HỢP
Theo quy định về thời hiệu thừa kế trong Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế (thời điểm người để lại di sản chết). Riêng thời hiệu để yêu cầu xác nhận quyền thừa kế hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác là 10 năm. Quy định này áp dụng thống nhất, không phân biệt người thừa kế là công dân Việt Nam, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, hay người nước ngoài.
YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI KHÔNG KÉO DÀI THỜI HIỆU NHƯNG LÀM PHÁT SINH RỦI RO CHỨNG MINH
Trên thực tế, nhiều gia đình có người thân định cư ở nước ngoài lâu năm thường chủ quan cho rằng việc “chưa về nước” đồng nghĩa với việc thời hiệu thừa kế được tạm dừng. Điều này không chính xác thời hiệu vẫn tiếp tục tính, trừ trường hợp có sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan được pháp luật công nhận làm căn cứ không tính vào thời hiệu (ví dụ: thiên tai, chiến tranh khiến người thừa kế không thể thực hiện quyền yêu cầu). Việc một người ở nước ngoài không biết thông tin về việc mở thừa kế, hoặc gặp khó khăn trong việc thu thập giấy tờ chứng minh quan hệ nhân thân, thông thường không được xem là trở ngại khách quan làm tạm dừng thời hiệu.
Thủ tục nhận thừa kế có yếu tố nước ngoài chi tiết từ A-Z
HẾT THỜI HIỆU KHỞI KIỆN CÓ ĐỒNG NGHĨA MẤT QUYỀN THỪA KẾ KHÔNG?
Khi hết thời hiệu yêu cầu chia di sản mà không có tranh chấp, di sản không tự động thuộc về một người thừa kế cụ thể. Theo hướng dẫn áp dụng pháp luật hiện hành, nếu hết thời hiệu mà các đồng thừa kế không có tranh chấp về hàng thừa kế và đều thừa nhận di sản chưa chia là tài sản chung, thì di sản đó được chuyển thành tài sản chung của các đồng thừa kế và giải quyết theo quy định về chia tài sản chung, không phải theo thủ tục chia di sản thừa kế. Điều này có ý nghĩa quan trọng với hồ sơ có yếu tố nước ngoài, vì việc chậm trễ liên lạc, thu thập giấy tờ giữa các đồng thừa kế trong và ngoài nước dễ khiến thời hiệu 30 năm bị bỏ lỡ.
TÌNH HUỐNG THỰC TẾ
Một gia đình có cha mất từ hơn 25 năm trước, để lại một căn nhà chưa chia. Người con út định cư ở Pháp từ nhỏ, ít liên lạc với anh chị em ở Việt Nam, đến nay mới biết về căn nhà và muốn yêu cầu chia phần thừa kế của mình. Do thời điểm mở thừa kế mới hơn 25 năm, vẫn còn trong thời hiệu 30 năm đối với bất động sản, người con út vẫn có quyền yêu cầu chia di sản, nhưng cần khẩn trương thu thập giấy tờ chứng minh quan hệ nhân thân (đã hợp pháp hóa lãnh sự) trước khi thời hiệu kết thúc.
LƯU Ý QUAN TRỌNG VỀ THỜI HIỆU THỪA KẾ CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI
- Không nên chủ quan cho rằng việc ở nước ngoài lâu năm sẽ tự động kéo dài hoặc tạm dừng thời hiệu, cần chủ động rà soát thời điểm mở thừa kế càng sớm càng tốt.
- Việc thu thập, hợp pháp hóa lãnh sự giấy tờ chứng minh quan hệ nhân thân từ nước ngoài thường mất nhiều thời gian, nên cần bắt đầu sớm nếu thời hiệu sắp hết.
- Nếu các đồng thừa kế trong nước và người ở nước ngoài đã thống nhất coi di sản là tài sản chung sau khi hết thời hiệu, nên lập văn bản thỏa thuận rõ ràng để làm căn cứ chia tài sản chung sau này, tránh tranh chấp về việc “có hay không thừa nhận là tài sản chung”.
- Với hồ sơ phức tạp, nên tham vấn luật sư để xác định chính xác thời điểm mở thừa kế và thời hiệu còn lại, tránh bỏ lỡ quyền lợi hợp pháp.
LUẬT SƯ TƯ VẤN VỀ THỜI HIỆU THỪA KẾ CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI
Luật sư tư vấn di chúc và thừa kế có thể giúp rà soát thời điểm mở thừa kế, xác định chính xác thời hiệu còn lại đối với từng loại tài sản, và tư vấn phương án xử lý phù hợp nếu thời hiệu đã hết hoặc sắp hết đối với người thừa kế đang ở nước ngoài.
Xem thêm: Thủ tục xác minh quan hệ nhân thân từ nước ngoài để chia thừa kế
Dịch vụ Luật sư Thừa kế VN-LAW
VN-LAW.VN do Luật sư Trần Duy Huy sáng lập. ĐẶC BIỆT GIẢI QUYẾT CÁC TRANH CHẤP THỪA KẾ – DI CHÚC – ĐẤT ĐAI PHỨC TẠP:
- Đất đai – Bất động sản
- Thừa kế – Di chúc
- Hôn nhân – Gia đình
- Hình sự
Chúng tôi hỗ trợ khách hàng xác minh tính hợp pháp của quan hệ nuôi con nuôi, soạn thảo hồ sơ khai nhận di sản, và đại diện giải quyết tranh chấp thừa kế. Liên hệ ngay để được tư vấn cụ thể.
Email: tvpl@vn-law.vn
Địa chỉ: 286 Nguyễn Oanh, Phường Gò Vấp, Thành phố Hồ Chí Minh
